click here for English version

North East England

North West England

Part Of West Midlands

Part Of East Midlands

York

źródło: Anglia. Praktyczny przewodnik, Pascal, Warszawa 2002

York

To najbardziej urzekające miasto na północy a historia Yorku - jak twierdził Jerzy VI "jest historią Anglii". Król odrobinę chyba przesadził, ale taka opinia wiele mówi o randze metropolii, która do czasów rewolucji przemysłowej ustępowała liczbą mieszkańców i znaczeniem jedynie Londynowi. York był nie tylko najważniejszym ośrodkiem życia religijnego w kraju, ale i uczestnikiem wielu wydarzeń historycznych, jakie kształtowały naród angielski. Dzisiejszy York, jest nieco prowincjonalny, jest rajem dla przyjeżdżających tłumnie (szczególnie latem) turystów. Rzeczywiście, miasto zasługuje na zwiedzanie, zwłaszcza, że dojechać tu bardzo łatwo dzięki licznym połączeniom autobusowym i kolejowym. Duża liczba turystów sprawia, ze nie brakuje miejsc noclegowych, szczególnie w niewielkich pensjonatach B&B, usytuowanych w cichych dzielnicach mieszkaniowych niedaleko centrum. Oprócz muzeów i zabytków miasto proponuje swoim gościom atrakcyjne życie nocne.

Historia Yorku

Podbijając krainę Brytów, w 71 r. w miejscu, gdzie zlewały się dwie nieduże rzeki, Rzymianie założyli obóz wojskowy. Stopniowo twierdza przekształciła się w miasto zwane Eboracum, będące później stolicą północnych rubieży cesarstwa i jednym z jego najważniejszych ośrodków administracyjnych. To stąd Hadrian wyruszał na północ, tutaj też przez trzy lata przebywał Septymiusz Sewer -jeden z dwóch cesarzy, którzy zmarli w Yorku. Drugim był Konstancjusz Chlorus, ojciec Konstantyna Wielkiego, pierwszego ochrzczonego następcy cesarza, który założył Konstantynopol. Po śmierci Chlorusa jego syn właśnie w Yorku został ogłoszony jego następcą, czyli jako jedyny cesarz wstąpił na tron na terenie Brytanii.

Po upadku Rzymu miasto przechodziło z rąk do rak, by w końcu dostać się pod panowanie saksońskie jako Eoforwic. Potem zyskało pozycję najważniejszego ośrodka chrześcijaństwa w północnej Anglii. To tutaj w Wielkanoc 627 r. biskup Paulinus ochrzcił w niewielkiej kapliczce zbudowanej specjalnie na tę okazję, króla Nortumbrii Edwina. Sześć lat później kościółek podniesiono do rangi katedry, a Paulinus został pierwszym arcybiskupem Yorku. W 867 r. miasto zdobyli Duńczycy i to oni przemianowali je na Jorvika a po zawarciu w 886 r. traktatu pokojowego pomiędzy Alfredem Wielkim a Guthrumem Duńskim uczynili zeń stolicę wschodniej Anglii. Potem nastąpiła epoka najazdów wikingów, zakończona rozstrzygającą bitwą pod Stamford Bridge (1066 r.), 10 km na wschód od miasta. Angielski król Harold II rozgromił wówczas normańskiego króla Haralda III, ale zwycięstwo okazało się pyrrusowe, ponieważ kilka dni później osłabiona armia uległa Normanom pod Hastings. Wikingowie pozostawili po sobie w Yorku nie tylko przedmioty, które można oglądać w muzeach, mieli też wpływ na rozwój języka - to ze staronormańskiego pochodzi przyrostek - gate, czyli ulica.

Podczas grabieżnej wyprawy na północ Normandowie spustoszyli znaczną cześć okolic Yorku i zbudowali dwa zamki nad Ouse. Kamienne mury miejskie dodano w XIII w., Gdy York stał się ulubionym azylem Plantegenetów i handlową stolicą Północy. Rangę miasta podkreśliło też ustanowienie nowego tytułu Księcia Yorku, nadawanego odtąd drugiemu synowi każdego monarchy.

Choć rozwiązanie zakonów przez Henryka VIII bardzo zmieniło oblicze miasta, pełnego budowli sakralnych, York pozostał silnie związany z katolicyzmem. Nic dziwnego, że właśnie tutaj urodził się najsławniejszy uczestnik Gunpowder Plot, Guy Fawkes. W czasie wojny domowej w silnie rojalistycznym miecie schronił się dwór Karola I. Kiedy wojska Parlamentu rozpoczęły oblężenie, z odsieczą pospieszył bratanek króla, książę Rupert Reński. Jego armia została jednak rozbita przez Cromwella i sir Thomasa Fairfaxa na Marston Moor w 164 r. Ta jeszcze jedna niezwykle ważna w historii Anglii bitwa rozegrała się zaledwie 10 km na zachód od Yorku. Podobno miasto tylko dlatego nie zostało wówczas zburzone, ponieważ pochodził stąd sam Fairfax.

W XVIII w. York zasłynął jako ośrodek życia towarzyskiego właścicieli ziemskich z Yorkshire. Rewolucja przemysłowa w zasadzie go ominęła, natomiast nowy okres świetności rozpoczął się wraz z dotarciem kolei, w czym ważną rolę odegrał "król Kolei" George Hudson, burmistrz miasta w latach 30 i 40 XIX w. Dzisiaj głównym źródłem dochodów Yorku są turyści, ktorych przybywa tu każdego roku 4 mln.

Na oficjalnej stronie internetowej rady miejskiej Yorku można znaleźć szczegóły dotyczące głównych atrakcji turystycznych.